
Hoe krijg je dingen gedaan als je chaotisch bent?
Je hoeft niet ordelijk te worden. Je kiest een paar prioriteiten en zet daar je beperkte ordelijkheid op in, terwijl je de rest chaotisch mag laten.
Waarom lukt het chaotische mensen niet om dingen af te maken?
Chaotische mensen proberen vaak overal orde in aan te brengen, en dat werkt niet. Het lukt pas als je accepteert dat je maar een beperkt deel van jezelf ordelijk kunt inzetten.
Paul Veth noemt zichzelf een erg chaotisch persoon, ook al zeggen mensen om hem heen vaak het tegenovergestelde. Hij neemt zijn video's op in een kamer waarvan alleen het deel in beeld is opgeruimd, de rest is chaos. En in zijn hoofd zitten net zoveel chaotische gedachten, ideeën en dingen die hij wil doen.
Dat is precies het punt: je hoeft geen ordelijk persoon te worden om dingen gedaan te krijgen. Je moet begrijpen welke delen van jezelf al ordelijk zijn, hoe klein ook, en die gericht inzetten. Wie compleet ordelijk is, heeft dit artikel waarschijnlijk niet eens nodig. Die mensen krijgen al dingen gedaan.
Wat heeft tandenpoetsen te maken met dingen gedaan krijgen?
Tandenpoetsen is een klein, dagelijks bewijs dat je al ordelijk gedrag in je hebt. Dat kleine stukje orde is het bewijs dat je het kunt herhalen, ook op grotere schaal.
Je poetst elke dag je tanden. Dat is een patroon, misschien al als kind aangeleerd, maar je doet het nog steeds. Volgens Paul Veth is dat de sleutel: je weet waarom je het doet, en dat maakt het een klein stukje orde in een verder rommelig bestaan.
Hetzelfde geldt voor tanken of je auto opladen, of de was doen. Het zijn kleine, terugkerende handelingen die laten zien dat je best ordelijk kunt zijn, als er maar een duidelijke reden achter zit. Een doel of een why is daarbij onmisbaar. Zonder reden verdwijnt het patroon vanzelf.
Hoe meet je hoe ordelijk je bent?
De Big Five persoonlijkheidstest meet onder andere hoe ordelijk iemand is, uitgedrukt als een relatieve score ten opzichte van honderd anderen, niet als een letterlijk percentage.
Paul Veth gebruikt de Big Five als een van de instrumenten binnen Identity First Media om de identiteit van iemand in kaart te brengen. Binnen die test krijg je een score voor ordelijkheid. Zelf scoort hij rond de 30%: zet je hem tussen honderd willekeurige mensen, dan zijn er ongeveer zeventig ordelijker dan hij.
Die 30% betekent niet dat hij niet ordelijk kan zijn. Het betekent dat hij het kan, maar het niet graag continu doet. Dat inzicht verandert alles: in plaats van te proberen overal orde te scheppen, kiest hij bewust waar hij die beperkte hoeveelheid ordelijkheid op inzet.
Hoe kies je waar je je ordelijkheid op inzet?
Kies een beperkt aantal prioriteiten, bijvoorbeeld je bedrijf, je gezondheid en je gezin, en zet daar je volledige ordelijkheid op in. De rest mag chaotisch blijven.
Paul Veth heeft zichzelf beloofd dat er een paar dingen zo belangrijk zijn dat hij daar zijn ordelijkheid op richt: zijn bedrijf, zijn gezondheid en zijn gezin. Alles daarbuiten mag chaotisch zijn, en dat vindt hij prima. Soms geniet hij er zelfs van.
Maar ook binnen zo'n prioriteit als 'bedrijf' moet je opnieuw kiezen. Er zijn talloze ideeën voor features, groei, cashflow, producten en klantenservice. Als je overal tegelijk ordelijk probeert te zijn, wordt het alsnog een chaos. Daarom stelt hij binnen elke prioriteit opnieuw grenzen: wat past er nog binnen die beperkte 30%?
Hoeveel doelen kun je tegelijk aanpakken?
Schrijf je doelen op, kies er een beperkt aantal uit als prioriteit, en behandel die als je nieuwe volledige aandacht. Hoeveel je aankunt hangt af van je eigen ordelijkheidsscore.
Stel dat je een aantal doelen opschrijft. Hoe ordelijker je bent, hoe meer je er tegelijk kunt aanpakken. Kies een beperkt aantal als prioriteit, die worden vervolgens je nieuwe honderd procent, en binnen die keuze moet je opnieuw bepalen hoeveel ordelijkheid je kunt verdelen.
Ben je ordelijker, dan kun je waarschijnlijk meer aan. Ben je juist chaotischer, dan kies je misschien maar een ding. Het is verleidelijk om overal tegelijk op te focussen, dat lijkt leuker, maar dan krijg je uiteindelijk niets af. Om dingen gedaan te krijgen, moet je jezelf goed genoeg kennen om te weten hoeveel je werkelijk aankunt.
Wat is de eerste stap om dit zelf toe te passen?
Doe eerst een persoonlijkheidstest zoals de Big Five, bepaal je ordelijkheidsscore en kies vanuit dat inzicht hoeveel prioriteiten je realistisch kunt aanpakken.
Wil je dit zelf toepassen, doe dan eerst een goede Big Five test. In Nederland noemt Paul Veth personality.nl, ook bekend als Personikide, als betrouwbare optie. In het Engels verwijst hij naar de test van Jordan Peterson.
Zodra je je ordelijkheidsscore kent, weet je hoeveel ruimte je hebt om op te focussen. Maak daarna de keuze zelf: welke paar dingen zijn zo belangrijk dat ze jouw ordelijkheid verdienen. Voeg er eventueel een beloning of consequentie aan toe. Dat gaat over motivatie en over jezelf kennen, en dat is precies waar het inzicht in persoonlijkheid je verder helpt.
Veelgestelde vragen
Moet ik ordelijker worden om dingen gedaan te krijgen?
Nee, je hoeft niet ordelijker te worden. Volgens Paul Veth moet je begrijpen welk deel van jezelf al ordelijk is, hoe klein ook, en dat deel gericht inzetten op je belangrijkste prioriteiten. De rest mag gerust chaotisch blijven.
Wat is de Big Five test en waarom is die relevant hiervoor?
De Big Five is een persoonlijkheidstest die onder andere je mate van ordelijkheid meet, uitgedrukt als relatieve score ten opzichte van honderd andere mensen. Paul Veth gebruikt de Big Five binnen Identity First Media om iemands identiteit in kaart te brengen voordat er over verandering wordt gesproken.
Hoeveel prioriteiten kun ik tegelijk aanpakken?
Dat hangt af van je eigen ordelijkheidsscore. Paul Veth kiest zelf drie prioriteiten, zijn bedrijf, gezondheid en gezin, en behandelt die als zijn volledige focus. Ben je ordelijker, dan kun je waarschijnlijk meer aan; ben je chaotischer, dan kies je misschien maar een ding.
Waarom is tandenpoetsen een voorbeeld van orde?
Tandenpoetsen is een klein, dagelijks patroon dat je al jarenlang volhoudt, meestal met een duidelijke reden erachter. Dat kleine stukje orde bewijst dat je ordelijk gedrag in je hebt, en dat je dat patroon ook op grotere, belangrijkere doelen kunt toepassen.
Wat gebeurt er als ik overal tegelijk ordelijk probeer te zijn?
Dan wordt het alsnog chaos. Paul Veth legt uit dat je beperkte hoeveelheid ordelijkheid niet over alles verdeeld kan worden. Kies daarom bewust een paar prioriteiten en zet daar je volledige ordelijkheid op in, in plaats van te proberen alles tegelijk te structureren.
Gerelateerde artikelen
Discussie
Het idee dat je niet heel je leven hoeft te reorganiseren, maar alleen je ordelijkheid concentreert op een paar prioriteiten, is voor veel mensen een opluchting. Herken je dat je van nature meer chaotisch bent, en zo ja, op welke paar dingen zet jij dan bewust je structuur in?